Các yếu tố tiên lượng tử vong bệnh viện trên bệnh nhân xuất huyết não tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu – Bến Tre

Các yếu tố tiên lượng tử vong bệnh viện trên bệnh nhân xuất huyết não tại bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu – Bến Tre

BS. CKII. Nguyễn Văn Đạt

Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu – Bến Tre

TÓM TẮT

Mục tiêu: Xác định tỷ lệ các yếu tố nguy cơ, mức độ nặng theo thang điểm NIHSS và các yếu tố tiên lượng tử vong bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu – Bến Tre.

Phương pháp: Cắt ngang mô tả, tiến cứu; đối tượng là những bệnh nhân xuất huyết não nhập Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu trong 72 giờ đầu, từ 6/2012 đến 6/2013.

Kết quả : Tuổi trung bình 64,89 tuổi, nam : 55,3 %. Tỷ lệ tử trận là 39,4 %. Có 81,8 % bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp, 8,3 % tiền sử đái tháo đường và 11,4 % tiền sử đột quỵ. Điểm NIHSS trung bình của nhóm bệnh nhân sống khi vào viện là 14,48 và nhóm tử trận là 33,25. Phân tích đơn biến tìm được 20 yếu tố có tương quan với tử trận bệnh viện. Phân tích hồi quy đa biến có 3 yếu tố có ý nghĩa tiên lượng độc lập với kết cục tử trận bệnh viện là : điểm Glasgow < 8 điểm ( P = 0,049 ), thể tích ổ xuất huyết ≥ 30 cm3 ( P = 0,024 ) và vị trí ổ xuất huyết ở dưới lều ( P = 0,033 ) . Kết luận : 3 yếu tố có giá trị tiên lượng độc lập tử trận bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não là : điểm Glasgow < 8 điểm, thể tích ổ xuất huyết ≥ 30 cm3 và vị trí ổ xuất huyết não ở dưới lều . Từ khóa : Tiên lượng, xuất huyết não, tử trận bệnh viện .

 

  1. ĐẶT VẤN ĐỀ

Đột quỵ luôn là yếu tố thời sự của y học bởi đây là bệnh phổ cập, có tỷ suất tử trận cao, để lại nhiều di chứng nặng nề, thực sự là gánh nặng cho mái ấm gia đình và xã hội .
Ở Nước Ta, trong khoảng chừng thời hạn gần đây tình hình đột quỵ đã có nhiều đổi khác theo khunh hướng khả quan, đặc biệt quan trọng từ khi những đơn vị chức năng và TT đột quỵ lần lượt sinh ra. Những văn minh trong điều trị nội khoa và hình ảnh học can thiệp ngoại khoa trong thời hạn gần đây đã làm đổi khác tiên lượng ở những bệnh nhân nhồi máu não và xuất huyết khoang dưới nhện [ 6 ]. Tuy nhiên, xuất huyết não tự phát mặc dầu chỉ chiếm 10-20 % tổng thể những trường hợp đột quỵ nhưng tỷ suất tử trận vẫn còn cao : 37,6 % – 52 % trong tháng đầu [ 12 ], phần đông trong số đó tử trận trong hai ngày đầu ; gây tàn phế nặng nề và là loại đột quỵ được đề cập đến nhiều nhất lúc bấy giờ [ 8 ] .
Ở Bến Tre, năm 2011 có 260 bệnh nhân xuất huyết não nhập Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu, tỷ suất tử trận tại bệnh viện là 58,46 % .
Trước một đột quỵ xuất huyết não, yếu tố tiên lượng luôn luôn được đặt ra cho những thầy thuốc lâm sàng để có hướng giải quyết và xử lý đúng và tư vấn tốt cho mái ấm gia đình bệnh nhân. Do vậy, chúng tôi nghĩ rằng : việc triển khai khảo sát những yếu tố rủi ro tiềm ẩn và mức độ nặng của xuất huyết não để từ đó tìm ra những yếu tố có giá trị tiên lượng tử trận ngay từ khi bệnh nhân mới nhập viện là việc làm rất là thiết yếu. Xuất phát từ trong thực tiễn trên, chúng tôi triển khai đề tài này với những tiềm năng sau :
1. Xác định tỷ suất những yếu tố rủi ro tiềm ẩn và mức độ nặng theo thang điểm NIHSS của bệnh nhân xuất huyết não tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu .
2. Xác định những yếu tố tiên lượng tử trận bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu .

II.  ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1.      Đối tượng nghiên cứu

Tất cả bệnh nhân trên 18 tuổi được chẩn đoán xuất huyết não nhập Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu trong vòng 72 giờ sau khởi phát, từ tháng 6/2012 đến 6/2013 .

Tiêu chuẩn chọn vào

Bệnh nhân được chẩn đoán đột quỵ theo tiêu chuẩn chẩn đoán đột quỵ của Tổ chức Y tế Thế giới và có chụp CT Scanner đầu tối thiểu 1 lần lúc vào viện cho thấy có xuất huyết não .

Tiêu chuẩn loại trừ

Loại trừ xuất huyết não do chấn thương đầu, xuất huyết não được phẫu thuật ; xuất huyết não có kèm theo bệnh lý nội khoa nặng hoàn toàn có thể thôi thúc tử trận như : Suy tim nặng, suy thận mạn, xơ gan mất bù, ung thư …
Những bệnh nhân không đủ điều kiện kèm theo để làm 1 số ít cận lâm sàng thiết yếu cho việc tích lũy những nội dung thiết yếu .
Bệnh nhân không hợp tác trong quy trình điều tra và nghiên cứu .

2.Phương pháp nghiên cứu

Thiết kế nghiên cứu

Tiến cứu, diễn đạt cắt ngang .

Cỡ mẫu

Cỡ mẫu tối thiểu của nghiên cứu và điều tra được tính theo công thức :

Untitled

Chúng tôi tính được cỡ mẫu tối thiểu cần cho điều tra và nghiên cứu là n = 96. Trên thực tiễn chúng tôi tích lũy được 132 bệnh nhân .

3. Phương pháp chọn mẫu: Chọn mẫu thuận tiện.

– Phương pháp tích lũy số liệu : do bác sĩ chuyên khoa thần kinh trực tiếp phỏng vấn, thăm khám, thực thi những test chẩn đoán và xem hình ảnh học .
– Công cụ tích lũy số liệu : bộ câu hỏi và bảng ghi nhận tác dụng .

Xử lý số liệu

Các số liệu tích lũy được sẽ được mã hóa và được giải quyết và xử lý trên ứng dụng thống kê STATA 8.0 .

  1. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

  2.  Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu

Mẫu nghiên cứu và điều tra gồm 132 bệnh nhân xuất huyết não ( XHN ), tỷ suất bệnh nhân ( BN ) nam chiếm 55,3 % ( 73 BN ), nữ chiếm 44,7 % ( 59 BN ), với tuổi trung bình là 64,89 ± 14,30, lớn nhất là 95 tuổi, nhỏ nhất là 20 tuổi ; nhóm tuổi 60-79 tuổi chiếm 39,4 %, nhóm ≥ 80 tuổi chiếm 18,9 % .

2.  Tỷ lệ các yếu tố nguy cơ và mức độ nặng theo thang điểm NIHSS của bệnh nhân xuất huyết não tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu

Các yếu tố nguy cơ  của XH não

Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp chiếm 81,8 % ( 108 BN ), trong đó 94 BN ( 87,04 % ) không điều trị tăng huyết áp hay điều trị không liên tục. Tiền sử đái tháo đường 8,3 % ( 11 BN ), tiền sử đột quị 11,4 % ( 15 BN ), tiền sử uống rượu và hút thuốc lá với tỷ suất tương ứng 53,8 % ( 71 BN ) và 49,2 % ( 65 BN ), tiền sử có bệnh hoặc dùng thuốc gây rối loạn đông máu chiếm 4 % ( 3 BN ) .

Mức độ nặng của bệnh nhân theo thang điểm NIHSS

Kết quả điều trị kết cục chúng tôi có 52 bệnh nhân tử trận trong lúc nằm viện chiếm tỷ suất 39,4 % và có 80 bệnh nhân sống ra viện chiếm tỷ suất 60,6 % .
Nhóm bệnh nhân tử trận ( 52 BN, 39,4 % ) có điểm NIHSS trung bình lúc vào viện là 33,25 ± 8,39 và có 86,54 % bệnh nhân lúc vào viện có điểm NIHSS ≥ 21 điểm. Nhóm sống ( 80 BN, 60,6 % ) có điểm NIHSS trung bình lúc vào viện là 14,48 ± 10,12, có 13,75 % bệnh nhân lúc vào viện có điểm NIHSS ≥ 21 điểm và điểm NIHSS lúc ra viện từ 21-42 điểm chiếm 25 % .

3.  Các yếu tố tiên lượng tử vong bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não

Kết quả phân tích đơn biến

Kết quả nghiên cứu và phân tích đơn biến cho thấy không có mối tương quan có ý nghĩa thống kê giữa đặc thù chung ( nam, nữ, P = 0,656 ; tuổi ≥ 80, < 80, p = 0,156 ), những yếu tố rủi ro tiềm ẩn của xuất huyết não ( tiền sử tăng HA, P = 0,243 ; tiền sử đái tháo đường, p = 0,668 ; tiền sử đột quị, p = 0,611 ) với rủi ro tiềm ẩn tử trận bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não . Bảng 1. Phân tích đơn biến sự tương quan giữa những yếu tố lâm sàng với rủi ro tiềm ẩn TVBV .

Untitled

Nhận xét: có 9 yếu tố lâm sàng có mối liên quan với nguy cơ tử vong bệnh viện (p < 0,05)

Bảng 2. Phân tích đơn biến sự tương quan giữa những yếu tố cận lâm sàng với rủi ro tiềm ẩn tử trận bệnh viện .

Untitled

Nhận xét: Có 7 yếu tố cận lâm sàng có mối liên quan với nguy cơ tử vong bệnh viện (p < 0,05).

Các biến chứng tăng áp lực đè nén nội sọ ( p < 0,001 ), nuốt khó ( p < 0,001 ), rối loạn cơ vòng ( p < 0,001 ) và xuất huyết tiêu hóa ( p = 0,015 ) ở BN xuất huyết não có mối tương quan với rủi ro tiềm ẩn tử trận bệnh viện . Như vậy qua nghiên cứu và phân tích đơn biến có 20 yếu tố có tương quan với tử trận BV, trong những yếu tố đó thì chúng tôi thấy điểm NIHSS cắt ở 21 điểm có mối tương quan mạnh nhất với rủi ro tiềm ẩn tử trận bệnh viện bộc lộ qua nghiên cứu và phân tích sau : Bảng 3. Kết quả nghiên cứu và phân tích đường cong ROC của NIHSS cắt ở 21 điểm .

Untitled

Biểu đồ 1. Đường cong ROC của điểm số NIHSS cắt ở 21 điểm lúc vào viện .

Untitled

Kết quả phân tích hồi quy đa biến

Từ tác dụng nghiên cứu và phân tích mối tương quan đơn biến chúng tôi tìm được 20 yếu tố có mối tương quan với tử trận BV có ý nghĩa thống kê ( p < 0,05 ). Sau khi đưa vào ở quy mô hồi quy đa biến logistic để tìm ra những yếu tố có giá trị tiên lượng độc lập với kết cục tử trận bệnh viện, chúng tôi có hiệu quả như sau : Bảng 4. Kết quả nghiên cứu và phân tích hồi quy đa biến .

Untitled

Nhận xét:3 yếu tố thật sự có giá trị tiên lượng độc lập tử vong bệnh viện là:Glasgow < 8 điểm, thể tích ổ xuất huyết ≥ 30cm3 và vị trí XHN ở dưới lều.

IV.  BÀN LUẬN        

1. Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu

Tuổi

Tuổi trung bình của những đối tượng người dùng trong điều tra và nghiên cứu của chúng tôi là 64,89 ± 14,30 tuổi. Nhóm tuổi ≥ 60 tuổi chiếm tỷ suất là 58,3 %, tuổi trên 80 chiếm 18,9 % .
Theo Lê Duy Phong ( 2012 ), tuổi trung bình là 61,3 ± 12,9 [ 5 ]. Yun-zhen HU ( 2013 ) thì tuổi trung bình là 57,9 ± 15,2 tuổi và 44,4 % > 60 tuổi [ 10 ] .
Như vậy tuổi trung bình trong điều tra và nghiên cứu của chúng tôi tương tự với tác giả Lê Duy Phong ở Tỉnh Bình Dương và nghiên cứu và điều tra cũng cho thấy tuổi càng cao thì rủi ro tiềm ẩn bị XHN càng nhiều. Đa số hiệu quả nghiên cứu và điều tra đều cho thấy nhóm tuổi trên 60 tuổi chiếm tỷ suất cao nhất ở bệnh nhân bị xuất huyết não [ 3 ], [ 10 ] .
Giới
Nam mắc bệnh nhiều hơn nữ, nam chiếm 55,3 %, nữ 44,7 %. Theo Châu Nam Huân ( 2011 ), nam chiếm tỷ suất 52,3 % [ 2 ]. Trong điều tra và nghiên cứu của Yun-zhen HU ( 2013 ) [ 10 ] thì nam chiếm 67,3 % gấp đôi nữ ( 32,7 % ) .
Tuy tỷ suất nam / nữ có sự khác nhau giữa những điều tra và nghiên cứu, nhưng đều thống nhất một điểm chung là tỷ suất nam mắc bệnh nhiều hơn nữ. Điều này hoàn toàn có thể do phái mạnh có nhiều yếu tố rủi ro tiềm ẩn XHN hơn nữ .

2. Tỷ lệ các yếu tố nguy cơ và mức độ nặng theo thang điểm NIHSS

Trong nghiên cứu và điều tra của chúng tôi, tỷ suất bệnh nhân có tiền sử tăng HA là 81,8 % ; trong đó tỷ suất bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp không điều trị, điều trị không liên tục chiếm 87 %. Nghiên cứu của Mạc Văn Hòa ( 2009 ), tiền sử tăng huyết áp là 72,9 % ; không điều trị, điều trị không liên tục 86 % [ 1 ] ; Lê Duy Phong ( 2012 ) tỷ suất bệnh nhân có tiền sử tăng HA là 69,2 % [ 5 ] ; Ruiz-Sandoval JL ( 2005 ) là 69 % [ 11 ]. Như vậy trong điều tra và nghiên cứu của chúng tôi cũng như của Mạc Văn Hòa ( 2009 ) nhóm bệnh nhân không điều trị hoặc điều trị tăng huyết áp không liên tục có tỷ suất rất cao. Điều này hoàn toàn có thể do ý thức về điều trị tăng HA của BN còn thấp và hoặc mạng lưới y tế cơ sở hoạt động giải trí chưa hiệu suất cao .
Trong điều tra và nghiên cứu của chúng tôi có 8,3 % bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường. Raymond Tak Fai Cheung ( 2007 ) điều tra và nghiên cứu tại Hồng Kông cho thấy có 22 % bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường [ 15 ] ; Smajlovic D ( 2008 ) nghiên cứu và điều tra tại Bosnia-Herzegovina cho thấy tỷ suất này là 14 % [ 13 ]. Vậy tỷ suất bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường trong nghiên cứu và điều tra của chúng tôi có thấp hơn so với những nghiên cứu và điều tra của những tác giả quốc tế. Điều này hoàn toàn có thể do tỷ suất bệnh nhân mắc bệnh đái tháo đường trong dân số của nước ta thấp hơn, do đó đưa đến tỷ suất bệnh nhân đái tháo đường bị XHN cũng thấp hơn .
Trong nghiên cứu và điều tra chúng tôi có 11,4 % bệnh nhân có tiền sử đột quỵ. Lê Duy Phong ( 2012 ) là 17 % [ 5 ] ; Takahashi O ( 2006 ) điều tra và nghiên cứu tại Nhật cho thấy tỷ suất này là 22,8 % [ 14 ]. Như vậy tỷ suất bệnh nhân có tiền sử đột quỵ của chúng tôi thấp hơn những điều tra và nghiên cứu khác .
Trong nghiên cứu và điều tra của chúng tôi, nhóm bệnh nhân sống chiếm 60,6 % ( 80 BN ) có điểm NIHSS trung bình lúc vào viện là 14,48 ± 10,12 và chỉ có 13,75 % BN lúc vào viện có điểm NIHSS ≥ 21 điểm. Nhóm bệnh nhân tử trận chiếm 39,4 % ( 52 BN ) có điểm NIHSS trung bình lúc vào viện là 33,25 ± 8,39 và có 86,54 % BN lúc vào viện có điểm NIHSS ≥ 21 điểm. Theo nghiên cứu và điều tra của Lê Duy Phong ( 2012 ) tại Tỉnh Bình Dương thì trung bình điểm NIHSS lúc vào viện của nhóm bệnh nhân XHN là 19,3 ± 13,1 điểm, nhóm có điểm NIHSS ≥ 20 điểm lúc vào viện chiếm 44,1 % [ 5 ]. Theo Nguyễn Thanh Tùng ( 2006 ) điều tra và nghiên cứu tại Bệnh viện Quận Thủ Đức thì nhóm có điểm NIHSS từ 21-40 điểm lúc vào viện là 29,1 % và lúc ra viện là 25,25 % [ 4 ]. Trong nhóm bệnh nhân sống của chúng tôi, tỷ suất BN có điểm NIHSS lúc ra viện từ 21-42 điểm chiếm 25 % tựa như của Nguyễn Thanh Tùng .

3. Các yếu tố tiên lượng tử vong bệnh viện ở bệnh nhân xuất huyết não

Phân tích mối đối sánh tương quan đơn biến giữa một biến nhờ vào là thực trạng sống, tử trận của bệnh nhân khi xuất viện với những biến độc lập là những tài liệu lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân, chúng tôi tìm được 20 yếu tố có tương quan với tử trận BV có ý nghĩa thống kê ( p < 0,05 ). Các yếu đó là : Chóng mặt, nôn lúc khởi phát bệnh ; HATB ≥ 145 mmHg, nhịp thở < 16 hoặc > 20 lần / phút, điểm Glasgow < 8 điểm, điểm NIHSS ≥ 21 điểm lúc vào viện ; có yếu hoặc liệt chi 2 bên, có rối loạn ngôn từ ; XH nhu mô tràn vào não thất hoặc XH não thất, XH ở dưới lều, thể tích ổ XH ≥ 30 cm3, lệch đường giữa, dãn não thất ; tăng áp lực đè nén nội sọ, nuốt khó, rối loạn cơ vòng, XH tiêu hóa. Trong đó điểm NIHSS cắt ở 21 điểm có giá trị tiên lượng tử trận bệnh viện ở bệnh nhân XHN với độ nhạy 85 % và độ đặc hiệu 85 %, với diện tích quy hoạnh dưới đường cong ROC là 0,909, KTC 95 % là 0,86 – 0,96. Nghiên cứu gần đây của Rohit Bhatia ( 2013 ) trên 214 bệnh nhân xuất huyết não ở Ấn Độ cũng cho thấy rằng điểm NIHSS của bệnh nhân lúc vào viện thì có tương quan với tử trận bệnh viện [ 7 ] . Tuy nhiên, sau khi đưa vào quy mô đa biến hồi quy logistic nghiên cứu và phân tích thì chúng tôi chỉ tìm được 3 yếu tố có giá trị tiên lượng độc lập với hậu quả tử trận bệnh viện là thể tích ổ xuất huyết não ≥ 30 cm3, Glasgow < 8 điểm và vị trí xuất huyết não ở dưới lều .

Về thể tích ổ xuất huyết não ≥ 30cm3

Có 54 bệnh nhân có thể tích ổ XH 30cm3 thì có 36 bệnh nhân tử vong vàqua kết quả có được từ mô hình hồi quy đa biến, biện luận dựa vào tỷ số độ chênh (OR) ta thấy rằng một bệnh nhân có thể tích ổ xuất huyết não ≥ 30cm3 thì nguy cơ tử vong bệnh viện cao gấp 8,3 lần (1/0,12) so với bệnh nhân có thể tích ổ xuất huyết não < 30cm3 với KTC95% = 0,02-0,75; p = 0,024.

Trong nghiên cứu và điều tra của Châu Nam Huân, có 71 ca có thể tích ổ xuất huyết > 30 ml thì tử trận hết 50 ca và khi nghiên cứu và phân tích đa biến cũng cho thấy thể tích ổ xuất huyết > 30 ml là yếu tố tiên lượng tử trận bệnh viện của bệnh nhân XHN ( p = 0,029 ) [ 2 ]. Nghiên cứu của Mạc Văn Hòa cũng cho thấy nhóm bệnh nhân có thể tích ổ XH > 30 ml thì tử trận cao gấp 5,37 lần so với nhóm bệnh nhân có thể tích ổ XH < 30 ml ( p < 0,001 ) ở thời gian 30 ngày sau XHN [ 1 ]. Nghiên cứu của Hemphill JC III cũng cho thấy lượng XH ≥ 30 ml là một trong những yếu tố giúp tiên lượng tăng rủi ro tiềm ẩn tử trận 30 ngày sau XHN ( p = 0,047 ) [ 9 ]. Như vậy thể tích ổ xuất huyết não ≥ 30 cm3 là một yếu tố có giá trị tiên lượng độc lập tử trận ở bệnh nhân XHN .

Về vị trí xuất huyết não ở dưới lều

Có 22 BN có vị trí ổ XHN ở dưới lều, tử trận 15 BN ( 68,18 % ) và sống 7 BN ( 31,82 % ), sự độc lạ có ý nghĩa thống kê khi nghiên cứu và phân tích đơn biến ( p = 0,004 ) và khi đưa vào nghiên cứu và phân tích đa biến thì vẫn thấy bệnh nhân có ổ xuất huyết não ở vị trí dưới lều thì rủi ro tiềm ẩn tử trận bệnh viện cao gấp 9,67 lần so với bệnh nhân có ổ xuất huyết ở trên lều với KTC95 % = 1,97 – 78,27 ; p = 0,033 .
Nghiên cứu của Mạc Văn Hòa cho thấy XHN dưới lều tử trận cao gấp 6,22 lần so với XHN ở trên lều với KTC95 % = 1,86 – 8,67 ; p < 0,001 [ 1 ]. Hemphill JC III cũng cho thấy XHN não dưới lều là một trong những yếu tố có gía trị tiên lượng tử trận ở BN bị XHN ở thời gian 30 ngày sau XHN [ 9 ] . Như vậy XHN dưới lều là một trong những yếu tố có giá trị tiên lượng độc lập tử trận ở bệnh nhân XHN .

Về điểm Glassgow < 8 điểm

Bệnh nhân XHN có điểm Glasgow < 8 điểm lúc nhập viện có tỷ suất tử trận 75,93 % ; của Châu Nam Huân 87 %, Hàn Tiểu Sảo 70,11 %. Kết quả nghiên cứu và phân tích đa biến của chúng tôi cũng cho thấy BN có điểm Glasgow < 8 điểm lúc nhập viện thì rủi ro tiềm ẩn tử trận cao hơn gấp 5,5 lần BN có Glasgow ≥ 8 điểm ( 1/0, 18 ) với KTC95 % = 0,03 – 1,05, p = 0,49. Nhiều khu công trình nghiên cứu và điều tra trước đây cũng cho hiệu quả tương tự như như chúng tôi ; Broderick JP : điểm Glasgow < 8 điểm có giá trị tiên lượng tử trận 30 ngày ở bệnh nhân XHN . Như vậy, tuy mốc thời hạn theo dõi có khác nhau, nhưng nhiều điều tra và nghiên cứu đều cho thấy Glasgow < 8 điểm lúc nhập viện là yếu tố có giá trị tiên lượng tử trận cao ở bệnh nhân XHN. V. KẾT LUẬN Qua nghiên cứu và điều tra 132 bệnh nhân xuất huyết não điều trị tại Bệnh viện Nguyễn Đình Chiểu – Bến Tre từ 6/2012 đến tháng 6/2013, chúng tôi rút ra được một số ít Kết luận sau :

  1. Về những yếu tố rủi ro tiềm ẩn của xuất huyết não, mức độ nặng theo thang điểm NIHSS

Xuất huyết não gặp ở nam nhiều hơn nữ, có 58,3 % bệnh nhân xuất huyết não lớn hơn 60 tuổi. Có 81,8 % bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp trong đó : 87 % bệnh nhân không điều trị hoặc là điều trị nhưng không liên tục. Tiền sử đái tháo đường 8,3 % và tiền sử đột quỵ 11,4 % .
Điểm NIHSS trung bình của nhóm bệnh nhân sống khi vào viện là 14,48 ± 10,12 và nhóm tử trận là 33,25 ± 8,39. Có 13,75 % bệnh nhân của nhóm sống khi vào viện có điểm NIHSS ở mức độ nặng ( ≥ 21 điểm ), nhóm tử trận có 86,54 % bệnh nhân lúc vào viện có điểm NIHSS ở mức độ nặng .
2. Về những yếu tố tiên lượng tử trận bệnh viện
Qua nghiên cứu và phân tích đơn biến chúng tôi thấy có 20 yếu tố có tương quan với tử trận bệnh viện, nhưng sau khi đưa vào nghiên cứu và phân tích hồi quy đa biến thì chỉ có 3 yếu tố thật sự có ý nghĩa tiên lượng độc lập với kết cục tử trận bệnh viện là : điểm Glasgow < 8 điểm, thể tích ổ xuất huyết ≥ 30 cm3 và vị trí ổ xuất huyết ở dưới lều .

 

 

ABSTRACT

THE PREDICTING FACTORS OF IN-HOSPITAL MORTALITY IN PATIENT WITH INTRACEREBRAL HEMORRHAGE (ICH) AT NGUYEN DINH CHIEU HOSPITAL IN BEN TRE PROVINCE, VIET NAM.

Objectives

This study aims to identify the rate of risk factors, the severity of illness based on NIH Stroke Scale ( NIHSS ), and predicting factors of in-hospital mortality in patients with ICH at Nguyen Dinh Chieu hospital .

Methods

This study is a prospective and descriptive cross-sectional research conducted in patients with ICH who had been hospitalized within first 72 hours from June 2012 to June 2013 .

Results

The mean age of studied patients is 64.89 and the number of male is responsible for 55.3 %. The dead rate is 39.4 %. The study’s results shows that the percentage of patients with history of hypertension, of diabetes, and of stroke are respectively 81.8 %, 8.3 %, and 11.4 %. The score of 14.48 is the average NIHSS of group of hospitalized alive patients ; whereas the group of conclusively dead ones gets such a scale of 33.25. With the method of uninvariate analysis, the study explores that there are 20 risk factors related to in-hospital mortality. In multivariate regression analysis, there were 3 independent elements predicting in-hospital mortal outcome such as patient’s Glasgow Coma Scale ( GCS ) < 8 ( P = 0.049 ), hematoma volume ≥ 30 cm3 ( P = 0.024 ), and hematoma position being infratentorial ( P = 0.033 ) .

Conclusion

The study concludes that 3 independent predicting factors are responsible for hospital mortality in patients with ICH .

Keywords: predicting factors, intracerebral hemorrhage, in-hospital mortality.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

 

1. Mạc Văn Hòa ( 2009 ), Tiên lượng tử trận ở bệnh nhân xuất huyết não theo ICH, Luận văn thạc sĩ y học, Đại học y dược Thành phố Hồ Chí Minh .
2. Châu Nam Huân ( 2011 ), Các yếu tố tiên lượng tử trận trên bệnh nhân tai biến mạch máu não tại Bệnh viện đa khoa Long an, Luận án chuyên khoa cấp II, Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh .
3. Nguyễn Thị Kim Liên ( 2003 ). Đánh giá một số ít yếu tố tiên lượng xuất huyết khoang dưới nhện, Luận án chuyên khoa cấp 2, Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh .
4. Nguyễn Thanh Tùng ( 2007 ), Tiên lượng xuất huyết não trên lều bằng những thang điểm đột quỵ tại Bệnh viện Quận Thủ Đức, Luận án Chuyên Khoa cấp II, Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh .
5. Lê Duy Phong ( 2012 ), Tiên lượng tử trận tai biến mạch máu não trong hai tuần đầu ở Bệnh viện Đa khoa tỉnh Tỉnh Bình Dương, Luận án chuyên khoa cấp II ( pp. 50 ), Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh .
6. Adams, H. P. ( 1996 ), “ Guidelines for Thrombolytic Therapy for Acute Stroke : a Supplement to the Guidelines for the Management of Patients with Acute Ischemic Stroke. A statement for healthcare professionals from a Special Writing Group of the Stroke Council, American Heart Association ”. Stroke, 27 ( 9 ), 1711 – 1718 .
7. Bhatia, R. ( 2013 ), “ A prospective study of in-hospital mortality and discharge outcome in spontaneous intracerebral hemorrhage ”. Neurol India, 61 ( 3 ), 244 – 248 .
8. Chuang, Y. – C. ( 2009 ), “ Risk stratification for predicting 30 – day mortality of intracerebral hemorrhage ”. Int. Journal for Quality in Health Care, 21 ( 6 ) .
9. Hemphill ( 2001 ), “ The ICH Score A simple, reliable grading scale for intracerebral hemorrhage ”. Stroke ( 32 ), 891 – 897 .
10. HU, Yun-Zhen ( 2013 ), “ Epidemiological and clinical characteristics of 266 cases of intracerebral hemorrhage in Hangzhou, Nước Trung Hoa ” Journal of Zhejiang University-SCIENCE B ( Biomedicine và Biotechnology ) 14 ( 6 ), 496 – 504 .
11. JL Ruiz-Sandoval ( 2007 ), “ Grading scale for prediction of outcome in primary intracerebral hemorrhage ”, Stroke Research and Treatment, 38, 1641 – 1644 .
12. Re, G. ( 2008 ), “ Epidemiology of Ischemic and HemorrhagicStroke : Incidence, Prevalence, Mortality, and Risk Factors ”. Neurol Clin 26, 871 – 895 .

13. Smajlovic, D., Salihovic, D. (2008), “Analysis of risk factors, localization and 30-day prognosis of intracerebral hemorrhage”. Bosn J Basic Med Sci, 8(2), 121-125.

14. Takahashi. O ( 2006 ), “ Risk stratification for in-hospital mortality in spontaneous intracerebral haemorrhage : A Classification and Regression Tree Analysis ”. Q J Med, 11 ( 99 ), 743 – 750 .
15. Zou, R. T. F. C. a. L. – Y. ( 2007 ), “ Use of the Original, Modified, or New IntracerebralHemorrhage Score to Predict Mortality and Morbidity AfterIntracerebral Hemorrhage ”. Stroke, 34, 1717 – 1722 .

ĐÁNH GIÁ post
Bài viết liên quan

Tư vấn miễn phí (24/7) 094 179 2255